Schaduwoorlog in Afrika

12 oktober - Naar aanleiding van de hinderlaag in Niger, waarbij vier special forces van de VS sneuvelden, belicht Politico deze geheime oorlog in Afrika, waarbij de VS steeds meer troepen inzetten.
Volgens cijfers van het Pentagon en het Witte Huis is de militaire aanwezigheid van de VS in de Sahel en regio's beneden de Sahara nu - zonder zichtbare parlementaire kontrole - toegenomen tot 1500 militairen, drie keer zoveel als het officiële aantal VS-troepen in Syrië.
In Niger bedraagt het aantal nu 800 (juni: 645; december 2016: 575; 2013: 100). Veel daarvan zijn Groene Baretten, SEALS van de marine en Raiders van de mariniers, maar bij de recente versterkingen gaat het vooral om personeel van de luchtmacht, om het sterk toegenomen aantal drone- en bemande spionagevluchten af te handelen. Operaties worden samen met de lokale Expeditionary Forces of Niger uitgevoerd. De luchtmacht heeft verzocht om 50 miljoen dollar om een landingsbaan in de noordelijke stad Agadez te bouwen.
In het naburige Kameroen waren in juni 300 VS-militairen actief (december 2016: 285). Verder zijn er 410 VS-militairen in DR Congo, de Centraal-Afrikaanse Republiek, Oeganda en Zuid-Soedan nog steeds bezig met de jacht op het Lord's Resistance Army.
Volgen militaire bronnen vervaagt het onderscheid tussen advies- en vechtmissie, naarmate de Amerikaanse voetafdruk groter wordt en de patrouilles dieper in vijandelijk gebied doordringen.
Bron: Politico (Wesley Morgan, Bryan Bender)
UPDATE: Tsjaad heeft honderden militairen teruggetrokken uit Niger, die daar de lokale strijdkrachten hielpen in de strijd tegen Boko Haram. Een maand eerder had Tsjaad geklaagd dat het door de regering Trump op de zwarte lijst was gezet van landen met een inreisverbod naar de VS. Het terugtrekken heeft vooral gevolgen voor de regio Diffa, die te kampen heeft met aanvallen van Boko Haram vanuit hun basis in Nigeria. Op het hoogtepunt in 2016 had Tsjaad 2000 militairen in Niger.
Bron: Reuters (Boureima Balima, Emma Farg)
Zie ook: Ken Dilanian, Courtney Kube, Niger ambush came after 'massive intelligence failure'. NBC News, 20 oktober 2017

VS-soldaten van Civil Affairs Battalion ingezet tegen Boko Haram

22 februari - Vier kleine teams van 82nd Civil Affairs Battalion (de Nederlandse term is CIMIC) zijn in Niger en Cameroon ingezet naast de trainers van de special forces (Green Berets). De bedoeling is dat ze kontakt leggen met de plaatselijke bevolking en hun helpen om de invloed van de fundamentalistische guerrillagroep Boko Haram tegen te gaan. De teams brengen vier tot zes maanden door in hun werkgebied, de inzet kan worden verlengd tot negen maanden.
De special forces trainen de lokale troepen en werken met drones om inlichtingen te verzamelen. Hun partners werken met diverse types vliegtuigen vanuit bases in Agadez (Niger) en Garoua (Cameroon).
Bron: Army Times (Meghann Myers)

VS-troepen aanwezig op twee plaatsen in Libië

12 mei - De Washington Post bericht dat special forces van de VS aanwezig zijn op twee buitenposten in het oosten en westen van Libië om kontakt te leggen met lokale partners voor een aanval op ISIS. Het gaat om minder dan 25 militairen bij de steden Misrata en Benghazi. Ze worden 'kontaktteams' genoemd.
Tot nu toe zijn er sinds eind 2015 twee luchtaanvallen op ISIS-doelen in Libië gedaan door de VS.
Een artikel bij CNN geeft een overzicht van de 'kleine oorlogen' van Joint Special Operations Command (JSOC) in Afrika en het Midden-Oosten, zoals in Libië, Somalië (50 VS-militairen helpen troepen van Somalië, Kenya en Oeganda), Cameroun (300 VS-militairen vanuit Garoua met drones verzamelen inlichtingen) en Jemen
Bron: The Washington Post (Missy Ryan), CNN (Barbara Starr)

Pentagon sluit dronebasis in Ethiopië

4 januari - Naar nu pas bekend is geworden heeft het Pentagon al in september de basis voor verkenningsdrones in Arba Minch in Ethiopië (450 km ten zuiden van Addis Abeba) gesloten. Vanuit Arba Minch werd sinds 2011 gevlogen met Reapers om gegevens te verzamelen over al-Shabab in Somalië. Nog drie maanden voor de sluiting had de Amerikaanse luchtmacht een kontrakt voor 6,7 miljoen dollar gesloten voor huisvesting en kantoorruimte voor de 130 personeelsleden die daar waren gestationeerd.
De verschuiving van de aktiviteiten moet volgens de Washington Post worden gezien tegen de achtergrond van de schreeuwende behoefte aan drones van Amerikaanse commandanten op diverse plaatsen. In Niger Cameroun is nog in oktober een VS-dronebasis met 300 militairen ingericht voor ongewapende verkenning tegen Boko Haram. Het gaat daar overigens om Predators, een ander model. En vanuit Niger worden drone-operaties uitgevoerd om islamistische strijders van Mali tot het zuiden van Libië te observeren.
Bron: The Washington Post (Craig Whitlock)

Frankrijk stuurt meer troepen naar CAR

26 november - Frankrijk gaat extra troepen sturen naar de Centraal-Afrikaanse Republiek (CAR). Minister van defensie Le Drian zei dat rond 1000 Franse soldaten een Afrikaanse operatie om de orde te herstellen zullen ondersteunen. Het zou gaan om een inzet die een half jaar gaat duren.
Op dit moment zijn er al 410 Franse militairen ingezet in de hoofdstad Bangui, vooral in de buurt van het vliegveld. Volgens minister van defensie Tiangaye van de CAR zouden er nog 800 Fransen bijkomen.
Afgelopen maart verjoeg de guerrillakoalitie Seleka president Bozize en verving hem door de rebellenleider Djotodia. Sindsdien zijn gevechten uitgebroken tussen voormalige rebellen (meest moslims) en christenmilities. De konflikten krijgen steeds meer een interreligieus karakter, waarbij de milities elkaars dorpen aanvallen. Frankrijk wil volgende week een VN-resolutie laten aannemen om een Afrikaanse stabilisatiemacht in de CAR te versterken. Die moet dan later overgaan in een VN-vredesoperatie. De Afrikaanse troepenmacht MISCA beschikt nu over 2500 troepen. In december zou de Afrikaanse Unie de leiding overnemen en de sterkte worden opgevoerd tot 3600.
Bron: AFP (Michael Mainville)
UPDATE: 2 december - Afgelopen weekend zijn 200 Franse militairen aangekomen in Bangui ter versterking. Het nieuwe detachement bestaat vooral uit specialisten op het gebied van verbindingen en bevoorrading (brandstof). Ook 500 Congolese militairen zijn uit Brazzaville vertrokken naar de CAR. De komende dagen zullen een tiental vluchten met Antonov 124 vliegtuigen het nodige materieel aanvoeren. Andere luchttransporten hadden al plaatsgevonden vanuit Gabon.Verder waren vorige week rond 350 manschappen en een honderdtal voertuigen met een Frans marineschip, de helikoptercarrier Dixmude, aangekomen in de haven van Douala in Cameroun (600 km van de grens met de CAR). Ze zouden met lichte pantserwagens al snel via de weg naar de CAR zijn gegaan en daar aangekomen op de legerbasis Mkoko.
Bronnen: Le Monde, AFP
UPDATE 2: 5 december - Engeland heeft aangeboden om militaire transportvliegtuigen, mogelijk C-17 van de RAF, te sturen om Franse en Afrikaanse troepen en materieel te vervoeren.
Bron: The Telegraph (Mike Pflanz, Henry Samuel, Ben Farmer)
UPDATE 3: 7 december - De Franse sterkte zal worden opgevoerd tot 1600, die van de Afrikaanse Unie tot 6000. Op een Afrikaanse veiligheidstop in Parijs heeft president Hollande aan Engeland, Duitsland en andere EU-landen gevraagd de Afrikaanse bijdrage te helpen financieren.
Frankrijk heeft momenteel meer dan 5000 troepen permanent gestationeerd in heel Afrika en besteedt daar 400 miljoen euro per jaar aan. De operatie in Mali heeft tot nu toe 400-500 miljoen euro gekost, maar de EU is overeengekomen 50 miljoen euro te betalen voor de beginfase van de aktie in de CAR.
Bron: Associated Press (Krista Larson), AFP (Angus MacKinnon)
UPDATE 3: 9 december - De VS zal met C-17 vliegtuigen die zijn toegewezen aan Africa Command 850 troepen van Burundi transporteren naar de CAR. De operatie begint binnen 24 uur. Rond 25 Amerikaanse special forces blijven in het oosten van de CAR aktief bij de jacht op het Lord Resistance Army van Joseph Kony. Ze werken samen met Oegandese troepen.
Bron: The Washington Post (Craig Whitlock)
UPDATE 4: 16 december
Een derde C-17 Globemaster wordt door de VS ingezet voor transport vanuit Burundi. Met de vliegtuigen zullen 160 Amerikaanse militairen in de CAR worden ingezet. Ook in Burundi is een Amerikaans logistiek team geaktiveerd. Er is door de VS 60 miljoen dollar vrijgemaakt voor de operatie die een week gaat duren.
De ministers van buitenlandse zaken van de EU onderzoeken de mogelijkheid van een militaire en civiele missie. Er lijkt voor het ogenblik nog weinig momentum te zijn hiervoor. Ook Polen, Spanje en België hebben logisitieke steun geleverd voor de Franse missie.
Bron: The Hill, Wall Street Journal (Laurence Norman)

NB De naam van de interventie is Operatie Sangaris, genoemd naar een lokale vlinder.