De vliegbases van de Russische bommenwerpers

24 juli - De Tagesspiegel geeft een uitgebreid overzicht van de Russische steunpunten voor bommenwerpers. In de loop van de oorlog zijn de vliegtuigen ook af en toe verplaatst. De strategische luchtmacht is bedoeld om over lange afstand achter het front doelen te treffen, de vijandelijke troepen te dwingen zich te verplaatsen en ook voor verkenningen.

Rusland beschikt in totaal over 245 militaire vliegvelden, waarvan er momenteel 70 aktief zijn. 40 daarvan worden gebruikt voor deze oorlog, waarvan er slechts acht geschikt zijn voor strategische bommenwerpers. Die hebben een startbaan van 3,5 km nodig en een speciaal hoger platform voor de piloten om in te stappen.

De vliegbases die het dichtst bij de frontlijn liggen, Engels 2, Schaikowka (bij de grens met Belarus) en Olenya, zijn in 2022 gebruikt. Engels 2 was tot december het belangrijkst, maar na een Oekraïense aanval werden de meeste bommenwerpers vandaar verplaatst naar Olenya dat verder weg ligt. Aan het begin van het Oekraïense tegenoffensief is ook de vliegbasis Mozdok (ten noorden van de grens met Georgië) geactiveerd. Deze ligt dichterbij het oorlogsgebied, waardoor meer munitie kan worden meegenomen en de Oekraïense luchtafweer zou meer moeite hebben met aanvallen vanuit het zuidoosten.

Volgens de Military Balance van 2023 zou de Russische luchtmacht beschikken over 60 lange-afstand-bommenwerpers van het type Tu-95MS (NAVO: Bear H), 16 Tu-160 (Blackjack) en 66 Tu-22M-3 (Backfire C). Ze zijn allemaal ook nukleair in te zetten.

Bron: Tagesspiegel (Yulia Valova) 

Strategische bommenwerpers van de VS en Rusland actief (UPDATE)

29 april - In het kader van hun nieuwe "onvoorspelbare" inzet van strategische bommenwerpers heeft de Amerikaanse luchtmacht vorige week een B-1B Lancer van de 28ste Bomb Wing in Zuid-Dakota een rondvlucht van 30 uur naar Japan laten maken. Daar werd samen met zes F-16s van de USAF, zeven F-2s (F-16s van Japanse makelij) en 8 F-15s van de Japanse luchtmacht gevlogen boven het oefengebied Draughton Range bij Misawa.
Dit is het eerste voorbeeld van het nieuwe model voor de inzet van deze bommenwerpers in de Pacific (dynamic force employment), die de vroegere continuous bomber presence heeft vervangen. In Europa werd dat al eerder toegepast.
Op 21 april werd de B-1 (call sign HYPER21) gesignaleerd boven de Bering Zee bij het Russische schiereiland Kamtsjatka.
Het Russische ministerie van defensie heeft bekend gemaakt dat het vandaag twee Tu-160 nucleaire strategische bommenwerpers acht uur lang boven de Baltische Zee heeft laten vliegen in het internationale luchtruim. De Tu-160s werden een poos 'geëscorteerd' door Finse F-18s, Deense en Poolse F-16s en Zweedse Saab JAS 39 Gripens. De dag ervoor was bekendgemaakt dat twee Russische Tupolev Tu-22M3 strategische bommenwerpers vier uur boven de Barentszzee en de Noorse Zee hadden gepatrouilleerd
Bronnen: Military.com (Oriana Pawlyk), Reuters (Tom Balmforth)
UPDATE: 1 Mei - Twee B-1Bs van de Bomber Task Froce (BTF) van Strategic Command hebben onder gezamenlijke regie met Indo-Pacific Command een sortie uitgevoerd boven de Zuid-Chinese Zee. Op Guam werden op 1 mei in totaal vier B-1Bs gesignaleerd met 200 luchtmachtpersoneel. De laatste keer dat in deze regio B-1Bs werden ingezet was in 2017.
Bronnen: Air Force Technology, Guam Daily Post

VS-luchtmacht stuurt B-52s naar Europa (UPDATE 8)

14 maart - Een Bomber Task Force van (volgens de Daily Mirror minstens acht) B-52 strategische bommenwerpers van de Amerikaanse luchtmacht [Strategic Command] en een C-17 transportvliegtuig is naar Europa gestuurd. De vliegtuigen van de 2e Bomb Wing van vliegbasis Barksdale in Louisiana zijn aangekomen op RAF Fairford in Engeland. Vanuit deze voorwaarts gelegen basis gaan ze operaties met bondgenoten uitvoeren in het Europese strijdtoneel voor European Command in het kader van Operation Atlantic Resolve. In mei 2017 vonden vergelijkbare oefeningen plaats.
De B-52s zijn aangepast voor laagvliegen, conventionele bombardementen en bewapening met ballistische en kruisraketten met een bereik van honderden kilometers. Zelf hebben ze een actieradius van meer dan 14.000 km.
Ze waren op Fairford voor inzet tijdens de Golfoorlog (1991), de Kosovo-oorlog (1999) en de Irakoorlog (2003).
Bron: Defence Blog, Daily Mirror (Ben Glaze), Stars and Stripes (William Howard)
UPDATE: 15 maart - Twee Russische Tu-22M3 strategische maritieme bommenwerpers voor de lange afstand (6800 km) hebben een vlucht boven internationale wateren in de Zwarte Zee uitgevoerd in de buurt van de Krim. De afgelegde afstand was 4500 km in meer dan vijf uur. Net als de B-52 kan de Tu-22M 3 ook ingezet worden voor nukleaire missies.
Bron: Defence Blog
UPDATE 2 - 18 maart - Het blijkt dat Tu-22M3s permanent op de basis Gvardeyskoye op de Krim wordt gestationeerd als antwoord op de plaatsing door de VS van raketverdediging in Roemenië.
Inmiddels is een B-52H opgedoken boven de Baltische zee.
Bron: Reuters (Maria Tsvetkova)
UPDATE 3: 16 maart - Het Russische ministerie van defensie heeft vandaag bevestigd dat gisteren
een B-52H van de VS (registratienummer 61-0009) boven de Baltische Zee heeft gevlogen op een (veilige) afstand van 150 km van de enklave Kaliningrad. De laatste keer dat een B-52 in die buurt werd waargenomen was in 2017.
Bron: Defence Blog
UPDATE 4: 18 maart - Rusland stationeert 'squadrons' Tu-22M3 op vliegbasis Gvardeyskoye op de Krim als antwoord op het raketschild Aegis Ashore van de VS in Polen. De Aegis Ashore is uitgerust met Standard Missile 3 onderscheppingsraketten voor ballistische raketten. USNI News bevestigt dat het systeem eventueel ook met meer offensieve wapens worden uitgerust, hetgeen het wantrouwen van de Russen heeft gewekt.
Bron : USNI News (Sam LaGrone)
UPDATE 5: 19 maart - De inzet van zes B-52s en 400 VS-luchtmachtmilitairen in Europa is de grootste van een enkel type sinds in 2003 17 VS-bommenwerpers B-52 werden ingezet op Fairford voor Operation Iraqi Freedom (de Irak-oorlog). In de zomer van 2017 waren er wel korte tijd twee B-1s, 2 B-2s en 2 B-52s op dit vliegveld. Deze keer zijn de B-52s ook naar Griekenland gevlogen onderweg bijgetankt door een KC-135. In Estland oefenden ze samen met Joint Terminal Attack Controllers (JTAC) van de NAVO - doelaanwijzers op de grond,
Bron: Air Force Times (Kyle Rempfer)
UPDATE 6: 23 maart - Het Russische leger is begonnen met delen van het luchtverdedigingssysteem voor de lange afstand S-300 te verplaatsen van Gvardeysk naar Baltiyisk, de meest westelijke stad van Rusland. Beide lokaties liggen in de enklave Kaliningrad bij de Poolse grens. De B-52s van de VS gaan door met vluchten naar de Noorse en Baltische Zee.
Bron: Defence Blog
UPDATE 7: 3 april - B-52Hs van Fairford hebben op 1 april vluchten uitgevoerd naar Polen en Nederland. In Polen werd onder meer geoefend met Joint Terminal Attack Controllers (JTAC - meest luchtmachtpersoneel op de grond die luchtsteun kunnen inroepen). In Nederland werden oefenbommen afgeworpen op de Vliehorst.
Bron: Defence Blog
UPDATE 8: 16 april - De zes B-52s zijn op 11 april teruggekomen uit Fairford. De inzet heeft een maand geduurd en was de langste van een enkel type bommenwerper sinds de Irakoorlog van 2003. Het gaat om een nieuw concept waarbij een aangepaste wingeenheid - niet slechts een enkel squadron - wordt gestuurd om het hoofd te bieden aan Rusland of China. In Fairford werd de eenheid ondersteund door de lokale 501ste Combat Support Wing, maar in principe moet een dergelijke formatie ook geheel zelfstandig kunnen opereren.
Bron: Air Force Times (Stephen Losey)

Gebruik van Iskander in Syrië bevestigd

17 december - Het gebruik van de nieuwe 9K720 Iskander-M mobiele ballistische raket (NAVO: SS-26) voor de korte afstand in de Syrische burgeroorlog is bevestigd door de Russische vicepremier Borisov. Hij noemde ook de inzet van Tornado-G en Smerch multipele raketartilleriesystemen.
De supersonische Iskander heeft een bereik van 500 km en is de opvolger van de Scud en de Tocha-U. De raket kan ook nukleair worden geladen.
In Syrië zijn ook Tu-160 strategische bommenwerpers, Tu-22M3 en Tu-95 bommenwerpers voor het eerst gebruikt alsmede op schepen gestationeerde MiG-29K jachtvliegtuigen en Ka-52K helikopters.
Bron: Defence Blog

Luchtaanvallen van Russische bommenwerpers in Syrië

16 november - Zes Russische lange-afstandsbommenwerpers hebben doelen van ISIS (depots, strijders en pantservoertuigen) aangevallen bij de stad Abu Kamal in de Syrische provincie Deir ez-Zor. De Tu-22M3 bommenwerpers vlogen vanaf bases in Rusland via Iran en Irak. In het Syrische luchtruim werden ze begeleid door Sukhoi-30SM gevechtsvliegtuigen van de basis Hmeimim in Syrië.
Bron: The Daily Star (Libanon)
UPDATE: 26 november - Vandaag weer een aanval met zes Tu-22M3 bommenwerpers vanaf een Russisch vliegveld op doelen in Deir es-Zor.
Bron: Reuters (Dmitry Solovyov)

Russische luchtmacht bombardeert ISIS in Syrië

4 november - Russische lange-afstands-bommenwerpers Tu-22M3 hebben vandaag doelen van ISIS aangevallen bij de grensstad Abu Kamal in Syrië. Commandocentra en wapendepots werden geraakt. De bommenwerpers vlogen via Iran en Irak.
* Opmerkelijk genoeg werd in 2008 door paramilitairen van de CIA en special forces van JSOC ook een aanval uitgevoerd in de buurt van deze Syrische stad. De Amerikanen zagen de grensregio als een belangrijke verbindingsroute voor het verzet tegen de bezetting van Irak.
Bron: Reuters (Denis Pinchuk)

Russische bommenwerpers oefenen in Tadzjikistan

30 maart - Russische lange-afstands-bommenwerpers van het type Tu-95 en Tu-22M3 hebben tijdens een vierdaagse oefening operaties uitgevoerd om een "terroristisch kamp" in de bergen van Tadzjikistan aan te vallen. Tadzjikistan is een buurland van Afghanistan waar een Russische basis is gevestigd. Het Russische en Tadzjiekse leger hebben eerder samen geoefend, maar toen waren de bommenwerpers niet erbij betrokken. Associated Press denkt dat het te maken heeft met de verslechterende veiligheidssituatie in Afghanistan.
Bron: Associated Press

Russische luchtmacht stationeert bommenwerpers op Iraanse basis

16 augustus - Russische defensiewoordvoerders bevestigden dat de Russische luchtmacht een vliegbasis in de westelijke Iraanse provincie Hamedan gebruikt om luchtaanvallen uit te voeren in Syrië. Tupolev-22M3 bommenwerpers en Sukhoi-34 gevechtsvliegtuigen hebben vandaag vanaf vliegbasis Shahid Nozheh 280 km ten zuidwesten van Teheran doelen getroffen in de provincies Aleppo, Idlib en Deir al Zour. Long War Journal stelt vast dat al eerder - in december 2015 - op satellietbeelden Russische vliegtuigen op deze basis zichtbaar waren. De meeste Russische operaties tegen Syrische doelwitten vinden echter plaats vanaf de basis Mozdok in Zuid-Rusland via een corridor door de Kaspische Zee, Iran en Irak. De basis in Iran zelf is voordelig voor de Russen, omdat de operationele vliegtijd wordt bekort met 60% en twee keer zoveel bommenlading kan worden meegenomen. De basis kan ook worden gebruikt voor bijtanken en laden van munitie.
Via een communicatielink werden de VS tijdig - maar vlak voor de operatie begon - op de hoogte gesteld.
Bronnen: The Long War Journal (Behnam Ben Taleblu, Amir Tournaj), Associated Press (Zena Karam)
UPDATE: 23 augustus - Twee Buyan-M korvetten van de Russische Zwarte Zeevloot, de Zeleni Dol en de Sepukhov, hebben op 19 augustus drie Kalibr kruisraketten afgevuurd op doelen van Jabhat al-Nusra in Syrië, aldus het ministerie van defensie in Moskou.
Gisteren is bekend gemaakt dat de operaties vanaf de taktische vliegbasis Shahid Nozheh waren beëindigd en de vliegtuigen terug waren gekeerd naar Rusland. In Iran was rond de affaire veel opschudding ontstaan, aangezien de grondwet bases van buitenlandse mogendheden op Iraans grondgebied verbiedt. De autoriteiten benadrukten dat het alleen ging om bijtanken en leken niet erg gelukkig met de publiciteit vanuit Russische zijde.
Bron: Jane's Defence Weekly (Tim Ripley)

Rusland kijkt naar bouw vliegbasis bij Syrisch-Turkse grens

21 januari - VS-bronnen van CNN zeggen dat ze gezien hebben dat een beperkt aantal Russische militairen een vliegveld bij Qamishli aan het verkennen zijn, mogelijk met het doel om de mogelijkheden van toekomstig gebruik vast te stellen. Het vliegveld ligt in de buurt van door Koerden gekontroleerd gebied in het noordoosten van Syrië.
Los daarvan doet AP verslag van een bezoek aan de Russische vloot in het oostelijk deel van de Middellandse Zee. Het vlaggeschip is de geleide-wapen-kruiser Varyag van de Pacifische Vloot en daarnaast is aanwezig de destroyer voor onderzeebootbestrijding Vice-Admiral Kulakov van de basis Sevoromosk op het schiereiland Kola. De kruiser is net zoals de kruiser Moskva die het schip heeft afgelost uitgerust met Fort luchtverdedigingsraketten voor de lange afstand, vergelijkbaar met het landsysteem S-300. De kruiser blijft dicht onder de kust om de Russische gevechtsvliegtuigen te beschermen.
Bronnen: CNN (Jamie Crawford), Associated Press (Vladimir Isachenkov)
UPDATE: 25 januari - Ook Rusland ontkent nu (net als de VS) een nieuwe basis op te zetten in Qamishli. De Russische luchtmacht vliegt vanuit de basis Hemeimeen in de kustprovincie Latakia. Ze voeren de laatste dagen tussen de zeventig en 100 missies per dag uit ter ondersteuning van het offensief van het Syrische leger tegen de rebellen. Lange-afstands-bommenwerpers Tu-22M3 vanaf Russisch grondgebied hebben de laatste drie dagen ook 18 operaties in Syrië uitgevoerd bij Deir el-Zour.
Bron: Associated Press (Vladimir Isachenkov)
26 januari -  Janes's Defence Weekly meldt dat de Tu-22M3s (Backfire) tussen 22 en 24 januari mogelijk hebben gevlogen vanaf de vliegbasis Mozdok in Zuid-Ossetië, die eerder in beeld was als steunpunt voor de operatie in Syrië. Beelden van een niet nader geïdentificeerde basis, die zijn verspreid door het Russische ministerie van defensie, laten acht van deze toestellen zien.
De vorige keer dat deze bommenwerpers aktief waren in Syrië was van 17 tot 20 november. Toen namen ook Tu-95MS en Tu-160 deel, die kruisraketten afvuurden. De bommen die de Tu-22M3s afwierpen waren ongericht.
De operaties deze keer waren gericht tegen een groot grondoffensief van ISIS (2000 strijders met pantservoertuigen).
Bron: Jane's Defence Weekly (Tim Ripley, Jermie Binnie)