Tôi chưa sẵn sàng
Đêm trước buổi học nhóm, cả nhà yên ắng, không một tiếng động… trừ tôi và con chuột!
Bỗng nhiên tôi nhớ ra lời mình đã nói, nên vội vàng lấy máy tính và nhảy ra khỏi giường.
Tháng trước tôi đã hứa sẽ dạy về một điều gì đó, nhưng rồi tôi bận rộn, và giờ tim tôi đập thình thịch!
Tôi đứng dậy, bắt đầu tìm kiếm thông tin—đọc, lướt web, chuẩn bị bài, và loay hoay.
Tôi biết mình sẽ không hoảng lên như vậy nếu tôi lên kế hoạch và chuẩn bị từ trước!
Tôi biết bài thơ có phần vụng về, nhưng câu chuyện học tại nhà này thật gần gũi với nhiều người trong chúng ta, phải không? Bạn có bao giờ cảm thấy chưa sẵn sàng không? Bạn không đơn độc đâu. Một trong những lời than thở mà tôi thường nghe là: “Tôi chưa sẵn sàng!” Tôi thường nghe lời than thở này về việc dạy học cấp ba hay dạy học nhóm. Tôi nghe về việc nuôi dạy con ở tuổi thiếu niên, và dạy đại số, năm đầu tiên dạy con học tại nhà, giai đoạn khủng hoảng tuổi lên hai của con hay cả về dịp Giáng Sinh. Tôi cũng tự nói với mình như thế mỗi khi năm mới đến. Tại sao chúng ta lại cảm thấy chưa sẵn sàng, hay cảm thấy mình chưa bao giờ chuẩn bị đủ? Tôi xin chia sẻ vài suy nghĩ của mình. Hãy cùng xem xét bảy khía cạnh sau.
1. Không có thời gian chuẩn bị
Có những giai đoạn kéo dài, thậm chí nhiều năm khi mà tôi không có thời gian để ăn, suy nghĩ, thở, hay chuẩn bị cho điều tiếp theo. Hãy nhớ rằng, đó chỉ là một lúc, rồi nó sẽ qua; một ngày nối tiếp ngày, và rồi cách bất ngờ, chúng ta sẽ tìm thấy khoảng không gian để thở. Những gì chúng ta làm với chút thời gian ít ỏi trong giai đoạn này sẽ rất quan trọng cho giai đoạn tiếp theo. Nếu chúng ta không gieo hạt tốt trong mùa hiện tại thì chúng ta sẽ không có quả cho mùa sau.
Các bà mẹ ơi, nếu bây giờ chúng ta lãng phí thời gian, chúng ta sẽ thấy kết quả của điều đó trong tính cách sau này của con cái chúng ta—những đứa trẻ đó lớn lên cũng sẽ trở thành những người lãng phí thời gian. Chúng ta cần dạy chúng rằng thời gian là quý giá. Chúng ta không thể để thời gian trôi đi vô ích, nhưng chúng ta thường làm những việc ít quan trọng rồi than rằng mình không đủ thời gian. Bản chất xác thịt của chúng ta khao khát những thứ kém giá trị, làm lãng phí thời gian. Hãy dành từng phút, từng giờ, và từng ngày của chúng ta cho những điều quan trọng nhất.
Vậy điều này liên quan đến việc chuẩn bị như thế nào? Quản lý thời gian nghĩa là chúng ta dành thời gian cho những điều quan trọng. Nếu Chúa, người phối ngẫu, và việc dạy dỗ con cái là ưu tiên trong đời sống chúng ta thì thay vì hành động theo quán tính là cầm cuốn tiểu thuyết, nhấp vào tin nhắn trên Facebook, hay đọc blog, chúng ta sẽ dành thời gian cho Cha Thiên Thượng, người phối ngẫu, và con cái. Chúng ta sẽ dùng chút thời gian rảnh để lập kế hoạch cho ngày mới, mua giáo trình, chấm bài, hay chuẩn bị cho nhóm học chung. Chúng ta sẽ dùng thời gian đó để cầu nguyện xin Chúa giúp đỡ bằng thái độ của con trẻ (hay của chính mình) hoặc cầu nguyện cho người phối ngẫu. Nếu không có chút thời gian dư nào, thì hãy giống như con trẻ, vừa suy ngẫm Lời Chúa và cầu nguyện trong khi làm việc, và Chúa sẽ nhân lên sức lực nhỏ bé của chúng ta khi chúng ta dâng nó cho Ngài.
“Cầu xin Chúa dạy chúng tôi biết đếm các ngày chúng tôi, Hầu cho chúng tôi được lòng khôn ngoan.” (Thi Thiên 90:12).
“vì ai đã có sự dạn dĩ đến gần Ta? Đức Giê-hô-va phán vậy.” (Giê-rê-mi 30:21).
2. Không có định hướng rõ ràng
Chúng ta không thể chuẩn bị tốt nếu chúng ta phân tâm, nghi ngờ quyết định của mình, hoặc có phương hướng rõ ràng. Nếu chúng ta đưa ra cá quyết định dựa trên Lời bất biến của Chúa và sự dẫn dắt của Ngài trong cuộc sống thì chúng ta có thể yên tâm rằng Ngài sẽ ban phước cho nỗ lực của mình. Chúng ta có thể chuẩn bị cho tương lai vì chúng ta đặt đức tin nơi Đức Chúa Trời của tương lai. Dù tôi không luôn cảm thấy an tâm về bản thân hoặc về giáo trình chọn cho con, hay tương lai của gia đình, nhưng tôi tin cậy Đức Chúa Trời rằng Ngài sẽ hoàn thành công việc Ngài đã khởi sự trong tôi và trong đời sống mỗi đứa con của tôi.
Tôi biết rằng Chúa muốn hành động trong lòng các con tôi, tôi phải luôn cảnh giác và chuẩn bị cho những lúc Ngài muốn rèn giũa chúng. Tôi cần sẵn sàng để khuyên dạy và hướng dẫn chúng trong sự công bình. Đó là công việc quan trọng nhất của tôi! Nếu tôi quá bận rộn đến mức không thể làm điều này thì tôi đã bận sai cách. Có những ngày chỉ đầy những nỗi sợ. Đó là bản chất con người. Nhưng đặc tính của Đức Chúa Trời là thắng hơn sự sợ hãi. Hãy chuẩn bị đối mặt với những ngày nghi ngờ bằng đức tin mạnh mẽ vào Chúa yêu thương của bạn. Hãy chuẩn bị sẵn sàng để đối diện với những ngày bạn cảm thấy yếu đuối hay thiếu định hướng bằng cách nương dựa vào sức mạnh của Ngài và đọc Lời Ngài ngay hôm nay.
“Ví bằng trong anh em có kẻ kém khôn ngoan, hãy cầu xin Đức Chúa Trời, là Đấng ban cho mọi người cách rộng rãi, không trách móc ai, thì kẻ ấy sẽ được ban cho. Nhưng phải lấy đức tin mà cầu xin, chớ nghi ngờ; vì kẻ hay nghi ngờ giống như sóng biển, bị gió động và đưa đi đây đi đó. Người như thế chớ nên tưởng mình lãnh được vật chi từ nơi Chúa: ấy là một người phân tâm, phàm làm việc gì đều không định.” (Gia-cơ 1:5–8).
3. Thiếu sự bền đỗ
Dạy con tại nhà (homeschool) đôi khi là một công việc không có hồi kết. Con út của tôi bảy tuổi, nên tôi còn một hành trình dài phía trước. Nhưng vì có ba đứa con của tôi đã hoàn thành việc học tại nhà (homeschool) và đã tốt nghiệp, và có thể nói như sứ đồ Phao-lô: “vì biết ta đã tin Đấng nào, chắc rằng Đấng ấy có quyền phép giữ sự ta đã phó thác cho đến ngày đó.” (2 Ti-mô-thê 1:12) Chiến thắng không nằm ở việc biết cách hay dạy gì cho con mà phụ thuốc ở việc biết Đấng đã tạo dựng chúng và tin cậy Ngài sẽ dẫn dắt bước đi của chúng và của tôi trong suốt hành trình dài này. Câu hỏi đặt ra không phải là chúng ta có tin vào sự khôn ngoan hay cảm giác của bản thân không mà là chúng ta có tin cậy Chúa sẽ cung ứng mọi điều chúng ta cần cho cuộc sống và sự tin kính không (2 Phi-e-rơ 1:3).
Sự kiên nhẫn và bền đỗ là những công cụ cần thiết cho con đường giáo dục tại nhà. Và chúng thường đến qua đủ loại thử thách. Là giáo viên, chúng ta không thể bỏ cuộc khi mọi thứ trở nên khó khăn; chúng ta cần sự bền đỗ và hy vọng. Bạn biết không? Đức Chúa Trời ban thưởng cho sự bền đỗ của chúng ta bằng hy vọng và bông trái ngọt.
“Hoạn nạn sanh sự nhịn nhục, sự nhịn nhục sanh sự rèn tập, sự rèn tập sanh sự trông cậy.” (Rô-ma 5:3–4).
“Vậy nên, về phần anh em, phải gắng hết sức thêm cho đức tin mình sự nhân đức, thêm cho nhân đức sự học thức, thêm cho học thức sự tiết độ, thêm cho tiết độ sự nhịn nhục, thêm cho nhịn nhục sự tin kính, thêm cho tin kính tình yêu thương anh em, thêm cho tình yêu thương anh em lòng yêu mến. Vì nếu các điều đó có đủ trong anh em và đầy dẫy nữa, thì ắt chẳng để cho anh em ở dưng hoặc không kết quả trong sự nhận biết Đức Chúa Jêsus Christ chúng ta đâu.” (2 Phi-e-rơ 1:5–8).
4. Cảm xúc
Cảm thấy không đủ khả năng hay chưa sẵn sàng? Cảm thấy thất bại hay kiệt sức? Liệu chúng ta có nên để cảm xúc có nên dẫn dắt hành động của mình? Điều đó có thể khiến chúng ta gặp rắc rối. Một số người thậm chí từ bỏ việc dạy con tại nhà (homeschool) chỉ vì cảm xúc. Nếu chúng ta để tâm trí bị chi phối bởi những cảm xúc thay đổi thất thường, suy nghĩ của chúng ta sẽ trở nên mù mờ, và chúng ta trở nên không hiệu quả. Lời Chúa là nơi tâm trí chúng ta nên trú ngụ, vì đó là chân lý, là nơi tâm trí chúng ta được đổi mới (được biến đổi), và cuối cùng chúng ta sẽ biết được ý muốn tốt lành và trọn vẹn của Chúa (Rô-ma 12:1–2)
Chúng ta có nên chờ đến khi cảm thấy sẵn sàng mới đưa con trở về đúng chỗ chúng thuộc về—là trong gia đình, dưới sự dạy dỗ của chúng ta không? Hay chúng ta nên đặt cảm xúc của mình dưới chân Chúa Giê-xu và vâng phục trước? Vâng lời luôn phải đi trước và thậm chí thay thế cảm xúc của chúng ta. Sự vâng lời của chúng ta sẽ được Chúa ban thưởng. Cảm xúc của chúng ta sẽ kéo theo những cảm xúc tương tự và dễ đẩy chúng ta vào một vòng xoáy tiêu cực.
Tôi có thể không bao giờ cảm thấy hoàn toàn đủ khả năng, hoàn toàn sẵn sàng, hay hoàn toàn an tâm, nhưng tôi tin con cái tôi sẽ an tâm khi biết rằng tôi cam kết với niềm tin do Chúa ban và sẽ tiếp tục làm điều đúng đắn dù tôi có cảm thấy muốn hay không. Tôi muốn chúng vâng lời bất kể cảm xúc ra sao khi chúng lớn lên và rời khỏi vòng tay của tôi, vì vậy tôi không thể là tấm gương của một người bỏ cuộc.
Vậy, bạn sẽ làm gì với những cảm xúc này? Khi bạn mệt mỏi, bực bội hay lo lắng, hãy để con cái thấy và nghe bạn tìm đến với Chúa Giê-xu. Hãy dâng cho Ngài mỗi nỗi lo của bạn. Hãy dốc đổ lòng mình với Chúa, rồi vui hưởng sự chăm sóc Ngài dành cho bạn. Hãy đứng vững trên những lời hứa của Ngài. Đây sẽ là bài học quan trọng cho con cái bạn vì chúng sẽ được trang bị để tìm thấy sự bình an vào thời điểm cần thiết trong đời mình.
“Người nào để trí mình nương dựa nơi Ngài, thì Ngài sẽ gìn giữ người trong sự bình yên trọn vẹn, vì người nhờ cậy Ngài.” (Ê-sai 26:3).
5. Thiếu trật tự và kỷ luật
Nếu ngôi nhà của bạn thiếu trật tự và con cái thiếu kỷ luật, bạn sẽ không sẵn sàng cho nhiều thứ khác. Hãy dừng những việc khác lại và bắt đầu dạy các con về trật tự và kỷ luật, rồi bạn sẽ tìm thấy sự bình an. Hãy lập bảng phân công việc nhà. Dành 30 phút mỗi ngày để làm một việc đang khiến bạn bận tâm. Dọn dẹp tủ đồ ăn đang làm bạn khó chịu. Xử lý đống giấy tờ. Sắp xếp những thứ bừa bộn trên sàn. Xem lại giáo trình cho học sinh lớp năm. Bạn có thể làm được! Nếu mọi thứ quá tải, hãy làm từng việc một cho đến khi mọi thứ được kiểm soát. Và hãy ân điển với bản thân nếu bạn có nhiều con nhỏ chạy quanh chân. Đôi khi sự bình an của chúng ta đến từ việc chơi chung với con và “mặc kệ” bụi bặm tích tụ một chút cũng không sao.
Con cái sẽ dần học được rằng chúng không được chơi cho đến khi hoàn thành bài vở, việc nhà, và dọn dẹp chỗ của mình. Điều này sẽ giúp cả bạn và chúng về lâu dài. Hãy dạy chúng nấu ăn và dọn dẹp. Dù bây giờ có lộn xộn và tốn thời gian, nhưng phần thưởng sau này sẽ rất lớn. Hãy lập một thời khóa biểu cơ bản, linh hoạt, và khả thi cho cả gia đình.
Đặt hẹn giờ nhắc nhở con làm việc nhà và khi sử dụng thiết bị điện tử. Hai mươi phút làm việc nhà sẽ được thưởng hai mươi phút sử dụng thiết bị điện tử. Có lẽ cũng nên đặt hẹn giờ cho chính bạn khi lướt web. Có quá nhiều thứ ảo làm chúng ta xao lãng khỏi những điều quan trọng trong đời sống thật.
6. Không có tầm nhìn
Liệu con cái chúng ta có được chuẩn bị cho tương lai trong thời đại suy đồi đạo đức nghiêm trọng như hiện nay không? Nếu chúng ta không sẵn sàng dạy chúng con đường của Chúa ngay bây giờ, thì ai sẽ làm điều đó và khi nào? Đã đến lúc cần có một tầm nhìn về sự chuẩn bị. Chúng ta, những gia đình Cơ Đốc ngày nay, đang được Chúa kêu gọi để tạo ảnh hưởng nhằm thay đổi tấm lòng của thế hệ kế tiếp. Chính là lúc này. Đừng để quá muộn! Đừng để mình chưa sẵn sàng, hay là dạy con cái trở thành những người chưa sẵn sàng. Ngay bây giờ, hãy chuẩn bị con cái cho cuộc sống, đức tin, sự bắt bớ, và cả Thiên Đàng. Giáo dục tại nhà không chỉ là dạy con những kiến thức học thuật. Chúng ta đang chuẩn bị những người trưởng thành cho tương lai—những người nam và nữ công chính của Chúa. Vậy làm sao để chúng ta tập trung vào mục tiêu này?
7. Huấn luyện nền tảng cần thiết
Nếu bạn nhìn vào một chương trình huấn luyện quân sự cơ bản, bạn sẽ thấy họ dồn hết mọi thứ cần thiết trong vài tuần để trở thành một người lính giỏi. Rất cơ bản. Họ yêu cầu và củng cố sự vâng lời không do dự, và chuẩn bị tinh thần lẫn thể chất cho các cuộc chiến trong tương lai, rồi sau đó mới đến các lĩnh vực chuyên môn. Bạn có bao giờ nghĩ đến điều này liên quan đến mục tiêu dạy học tại nhà của mình? Tôi muốn con cái vâng lời Chúa và cha mẹ một cách không nghi ngờ, và tôi muốn chuẩn bị cho chúng những điều cơ bản để có thể đối diện với bất kỳ điều gì xảy ra trong tương lai. Và sau đó, như tôi cầu nguyện, Chúa sẽ chỉ cho tôi cách phát triển chúng trong các lĩnh vực chuyên môn. Trước tiên là vâng lời Chúa, sau đó mới đến kiến thức học thuật.
Về mặt học thuật, hãy xem xét những điều con chưa biết. Nếu con chưa nắm vững các kỹ năng cơ bản về đọc, viết, và làm toán, hãy tiếp tục với những điều cơ bản. Hãy tìm các tài liệu hoặc bài tập mang tính lặp lại và củng cố kiến thức. Con có thể giỏi ngoại ngữ, nhưng nếu không thuộc bảng cửu chương thì con đang thiếu nền tảng. Con có thể làm tốt các thí nghiệm khoa học nhưng nếu không thể viết nổi một lá thư thì đó là lúc cần quay lại nền tảng. Nếu con chơi điện tử hàng giờ nhưng không thể dành hai phút cầu nguyện, thì rõ rang là con đang thiếu điều gì đó. Điều quan trọng hơn cả học thuật là chúng ta cần dạy con về sự khôn ngoan, thánh khiết, và đời sống thờ phượng—để nuôi dưỡng một thế hệ sống khác biệt.
Chuẩn bị con đường
Nuôi dạy con cái tin kính sẽ là một phần quan trọng trong việc chuẩn bị con đường để rao truyền Phúc Âm. Cũng như Giăng Báp-tít đã dọn đường cho lần đến đầu tiên của Chúa Giê-xu, gia đình chúng ta có thể học cách dọn đường cho sự tái lâm của Ngài. Bằng cách nào? Bằng cách đón nhận Đấng Christ là Đường Đi, Lẽ Thật, và Sự Sống, đồng thời bày tỏ Ngài cho con cái chúng ta. Ai cũng có thể đi theo con đường rộng (con đường “bao dung, cởi mở, dễ chịu”) dẫn đến sự chết và hư mất, nhưng chỉ một số ít người tìm thấy con đường hẹp dẫn đến sự sống. Chúng ta cần thắp sáng con đường đó để con cái chúng ta bước đi. Liệu chúng có biết rằng chỉ qua Chúa Giê-xu mới đến được cùng Cha không? Ngài là Chân Lý và Sự Sống. Không có con đường nào khác, không có chân lý nào khác, và chúng sẽ không tìm thấy sự sống ngoài Ngài. Chúng ta chuẩn bị con đường để con cái tin vào Chúa Giê-xu và theo Ngài bất cứ nơi đâu Ngài dẫn dắt, để rồi chúng cũng sẽ chuẩn bị con đường để giúp người khác nhận biết Ngài.
Cách chúng ta sống cuộc đời mình và phản ứng với những hoàn cảnh xảy đến với chúng ta sẽ là tấm gương để con cái chúng ta đối mặt với tương lai—bất kể điều gì xảy đến. Điều cần thiết là chúng ta dạy chúng chiến đấu với kẻ thù: thế gian, xác thịt, và ma quỷ, để trở nên hơn cả những người chiến thắng qua Chúa Giê-xu Christ. Nguyện xin Chúa cho chúng ta nuôi dạy con cái trở thành một dân tộc sẵn sàng cho Chúa, khi chúng ta giữ con ở nhà, Nơi Chúng Thuộc Về.
“Con trai đó sẽ làm cho ngươi vui mừng hớn hở, và nhiều kẻ sẽ mừng rỡ về sự sanh người ra. Vì người sẽ nên tôn trọng trước mặt Chúa; không uống rượu hay là giống gì làm cho say, và sẽ được đầy dẫy Đức Thánh Linh từ khi còn trong lòng mẹ. Người sẽ làm cho nhiều con trai Y-sơ-ra-ên trở lại cùng Chúa, là Đức Chúa Trời của họ; chính người lại sẽ lấy tâm thần quyền phép Ê-li mà đi trước mặt Chúa, để đem lòng cha trở về con cái, kẻ loạn nghịch đến sự khôn ngoan của người công bình, đặng sửa soạn cho Chúa một dân sẵn lòng.” (Lu-ca 1:15–17)
Thông tin về tác giả
Deborah Wuehler là Biên tập viên cấp cao của TOS, tác giả tham gia trong The Homeschool Minute, là vợ của Richard, và là mẹ của tám món quà từ trời. Cô yêu thích đào sâu tìm kiếm kho báu trong Lời Chúa, đọc, viết, dạy học tại nhà, và sô-cô-la đen! Bạn có thể liên hệ với cô tại senioreditor@theoldschoolhouse.com.
Bản quyền 2015. Được sử dụng với sự cho phép. Mọi quyền được bảo lưu bởi tác giả. Bài viết gốc xuất hiện trên Tạp chí The Old Schoolhouse®, tạp chí giáo dục gia đình, số mùa thu 2015. Đọc tạp chí miễn phí tại www.TOSMagazine.com hoặc tải xuống ứng dụng miễn phí tại www.TOSApps.com để đọc tạp chí trên thiết bị di động của bạn.