Η Κύπρος στην ΕΕ

Η Κύπρος προσχώρησε στην Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) το 2004, στο πλαίσιο της ιστορικής πέμπτης διεύρυνσης της ΕΕ, της μεγαλύτερης στην ιστορία της Ένωσης, με δέκα νέα κράτη μέλη να εντάσσονται στην ευρωπαϊκή οικογένεια. Η ένταξη της Κύπρου επιβεβαίωσε τον σαφή προσανατολισμό της εξωτερικής της πολιτικής της χώρας και θεωρείται ως η πιο καθοριστική στιγμή στη σύγχρονη ιστορία της Κύπρου, μετά την ανεξαρτησία της το 1960.

Κράτος μέλος στο νοτιοανατολικότερο σύνορο της ΕΕ

Από την ένταξή της, η Κύπρος παραμένει ένα αφοσιωμένο κράτος μέλος της Ένωσης, συμβάλλοντας ενεργά στην πολιτική, οικονομική και κοινωνική της ολοκλήρωση. Έκτοτε, η Κύπρος διαδραματίζει ενεργό ρόλο στη διαμόρφωση των πολιτικών της ΕΕ, μεταξύ άλλων σε τομείς όπως η περιφερειακή συνεργασία, αποτελώντας το νοτιοανατολικό σύνορο της Ένωσης και αναπόσπαστο μέρος της Ανατολικής Μεσογείου. Αξιοποιώντας τον μοναδικό της ρόλο ως το μόνο κράτος μέλος της ΕΕ στην γεωγραφική περιοχή της Μέσης Ανατολής, η Κύπρος επιδιώκει να λειτουργήσει ως γέφυρα και παράγοντας διευκόλυνσης συνεργειών και αμοιβαίας κατανόησης μεταξύ των δύο αυτών περιοχών του κόσμου.

Κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026, η Κύπρος θα αναλάβει την Προεδρία του Συμβουλίου για δεύτερη φορά στα 22 χρόνια της πορεία της στην ΕΕ. Η Κύπρος άσκησε για πρώτη φορά την Προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ από την 1η Ιουλίου 2012 έως τις 31 Δεκεμβρίου 2012.

Χρονολογίες ορόσημα:

2026: Από την 1η  Ιανουαρίου έως τις 30 Ιουνίου, η Κύπρος ασκεί για δεύτερη φορά την εξάμηνη εκ περιτροπής Προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ.
2024: Την 1η  Μαΐου, η Κύπρος γιορτάζει την 20ή επέτειο της ένταξής της στην ΕΕ.
2012: Από την 1η  Ιουλίου έως τις 31 Δεκεμβρίου, η Κύπρος ασκεί για πρώτη φορά την εξάμηνη Προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ.
2008: Την 1η  Ιανουαρίου, η Κύπρος εντάσσεται στην Ευρωζώνη και υιοθετεί το ευρώ ως εθνικό νόμισμα.
2004: Την 1η  Μαΐου, η Κύπρος γίνεται κράτος μέλος της ΕΕ.
2003: Η Κύπρος υπογράφει στην Αθήνα τη Συνθήκη Προσχώρησης στην ΕΕ.
2002: Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο εγκρίνει τη μεγαλύτερη διεύρυνση στην ιστορία της ΕΕ, επιβεβαιώνοντας την προσχώρηση δέκα χωρών, συμπεριλαμβανομένης της Κυπριακής Δημοκρατίας.
1999: Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Ελσίνκι επιβεβαιώνει το ουσιαστικό έργο που έχει αναληφθεί και την πρόοδο που έχει σημειωθεί στις ενταξιακές διαπραγματεύσεις της Κύπρου, υπογραμμίζοντας ότι η επίλυση του Κυπριακού δεν αποτελεί προϋπόθεση για την ένταξή της.
1998: Αρχίζουν οι ενταξιακές διαπραγματεύσεις μεταξύ της Κύπρου και της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
1997: Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο αποφασίζει την έναρξη της διαδικασίας διεύρυνσης, στην οποία περιλαμβάνεται και η Κύπρος.
1993: Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκδίδει θετική γνωμοδότηση για την αίτηση της Κύπρου.
1990: Η Κύπρος υποβάλλει αίτηση προσχώρησης στην τότε Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα (ΕΟΚ).

Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης

Το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης εκπροσωπεί τις κυβερνήσεις των κρατών μελών της ΕΕ. Το Συμβούλιο συνέρχεται σε 10 διαφορετικές συνθέσεις, οι οποίες καλύπτουν διάφορους τομείς πολιτικής, όπως η ανταγωνιστικότητα, οι οικονομικές και χρηματοπιστωτικές υποθέσεις, το περιβάλλον, η απασχόληση και η έρευνα.

Οι συνεδριάσεις του Συμβουλίου αποτελούνται από τους 27 υπουργούς του αντίστοιχου τομέα πολιτικής που καλύπτεται από τη σύνθεση του Συμβουλίου. Το Συμβούλιο συνεδριάζει για να διαπραγματευτεί και να εγκρίνει τη νομοθεσία της ΕΕ, να συνάψει διεθνείς συμφωνίες εξ ονόματος της ΕΕ, να εγκρίνει τον προϋπολογισμό της ΕΕ, να αναπτύξει την εξωτερική πολιτική και την πολιτική ασφάλειας της Ένωσης και να συντονίσει τις πολιτικές των κρατών μελών σε συγκεκριμένους τομείς.

Προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ

Η Προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ ασκείται εκ περιτροπής, πράγμα που σημαίνει ότι τα κράτη μέλη αναλαμβάνουν την Προεδρία διαδοχικά, για διάστημα έξι μηνών το καθένα. Από την 1η Ιανουαρίου έως τις 30 Ιουνίου 2026, η Κύπρος θα ασκήσει την Προεδρία του Συμβουλίου για δεύτερη φορά μετά την ένταξή της στην ΕΕ.

Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, οι Κύπριοι υπουργοί θα προεδρεύουν των συνεδριάσεων του Συμβουλίου, θα συμβάλλουν στον καθορισμό της ημερήσιας διάταξης για κάθε τομέα πολιτικής και θα διασφαλίζουν τη συνέχεια του έργου της ΕΕ στο πλαίσιο του Συμβουλίου.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποτελεί το εκτελεστικό όργανο της ΕΕ. Προτείνει νομοθεσία, διασφαλίζει την τήρηση των Συνθηκών της ΕΕ και την εφαρμογή του δικαίου και των πολιτικών της ΕΕ σε όλα τα κράτη μέλη. Η Επιτροπή διαχειρίζεται επίσης τον προϋπολογισμό της ΕΕ και διαπραγματεύεται διεθνείς συμφωνίες εξ ονόματος της Ένωσης.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή απαρτίζεται από Επιτρόπους από τα 27 κράτη μέλη της ΕΕ, γνωστούς ως το Σώμα των Επιτρόπων. Κάθε Επίτροπος είναι υπεύθυνος για συγκεκριμένους τομείς πολιτικής, βάσει των προτεραιοτήτων που θέτει ο Πρόεδρος της Επιτροπής.

Σε όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ, η Επιτροπή εκπροσωπείται από τα τοπικά της γραφεία, γνωστά ως αντιπροσωπείες – Αντιπροσωπεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Κύπρο.

Κύπριοι Επίτροποι στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή

Ο σημερινός Επίτροπος της Κύπρου στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή είναι ο Κώστας Καδής. Από το 2024, του έχει ανατεθεί το χαρτοφυλάκιο της Αλιείας και των Ωκεανών.

Από το 2004, έχουν υπάρξει τέσσερις Κύπριοι Επίτροποι:
Στέλλα Κυριακίδου, Επίτροπος Υγείας και Ασφάλειας Τροφίμων (12/2019–11/2024)
Χρήστος Στυλιανίδης, Επίτροπος Ανθρωπιστικής Βοήθειας και Διαχείρισης Κρίσεων (1/2014–11/2019)
Ανδρούλλα Βασιλείου, Επίτροπος Εκπαίδευσης, Πολιτισμού, Πολυγλωσσίας και Νεολαίας (2/2010–10/2014)· Επίτροπος Υγείας (3/2008–2/2010)
Μάρκος Κυπριανού, Επίτροπος Υγείας και Προστασίας του Καταναλωτή (11/2004–1/2007)· Επίτροπος για τον Προϋπολογισμό (5/2004–11/2004)

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αποτελείται από 720 Ευρωβουλευτές, οι οποίοι εκλέγονται από τους πολίτες των 27 κρατών μελών της ΕΕ, προκειμένου να εκπροσωπούν τα συμφέροντά τους στη νομοθετική διαδικασία της ΕΕ.

Κύπριοι Ευρωβουλευτές

Για την περίοδο 2024–2029, η Κύπρος εκπροσωπείται από έξι Ευρωβουλευτές, οι οποίοι συμμετέχουν σε τέσσερις από τις οκτώ πολιτικές ομάδες που απαρτίζουν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Οι ομάδες οργανώνονται βάσει πολιτικής ιδεολογικής εγγύτητας και όχι εθνικότητας των μελών.

Όπως σε όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο διατηρεί Γραφείο στην Κύπρο. Το Γραφείο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στην Κύπρο, το οποίο εγκαινιάστηκε τον Ιούλιο του 2003, στοχεύει στην παροχή πληροφοριών σχετικά με τον ρόλο και τις δραστηριότητες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, καθώς και της ΕΕ γενικότερα.

Ευρωπαϊκό Συμβούλιο

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καθορίζει τον γενικό πολιτικό προσανατολισμό και τις προτεραιότητες της ΕΕ. Δεν διαπραγματεύεται ούτε εγκρίνει νομοθεσίες της ΕΕ. Τα μέλη του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου είναι οι αρχηγοί κρατών ή κυβερνήσεων των 27 κρατών μελών της ΕΕ, ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Ο Ύπατος Εκπρόσωπος της Ένωσης για θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας συμμετέχει επίσης στις συνεδριάσεις του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου όταν συζητούνται ζητήματα εξωτερικών υποθέσεων. Την Κυπριακή Δημοκρατία εκπροσωπεί ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Α.Ε. κ. Νίκος Χριστοδουλίδης.


Μόνιμη Αντιπροσωπεία στην ΕΕ

Η Μόνιμη Αντιπροσωπεία της Κύπρου στην Ευρωπαϊκή Ένωση είναι η μεγαλύτερη διπλωματική αποστολή της Κυπριακής Δημοκρατίας, της οποίας επικεφαλής είναι επί του παρόντος η Πρέσβης Χριστίνα Ράφτη. Αποστολή της είναι η προώθηση των συμφερόντων της Κύπρου εντός της ΕΕ και η διασφάλιση της ενεργούς συμμετοχής και συμβολής της χώρας σε όλα τα θέματα που αφορούν την Ένωση. Τα μέλη της Μόνιμης Αντιπροσωπείας εκπροσωπούν την Κύπρο στις διάφορες συνθέσεις του Συμβουλίου και συνεργάζονται στενά με τα υπόλοιπα θεσμικά όργανα της ΕΕ.