Drugie doroczne wydarzenie w ramach projektu ECHOES, które odbyło się w Poznaniu w dniach 16–20 marca, zgromadziło zainteresowane strony z całej Europy w celu zastanowienia się nad postępami europejskiej chmury współpracy na rzecz dziedzictwa kulturowego i zbadania synergii ze wspólną europejską przestrzenią danych dotyczących dziedzictwa kulturowego. Kluczowym wydarzeniem było przedstawienie i podpisanie wspólnego oświadczenia między obiema inicjatywami, koordynowanego odpowiednio przez DG CONNECT i DG RTD. Oznacza to początek ściślejszej współpracy na rzecz połączenia sił i maksymalizacji korzyści dla specjalistów i instytucji zajmujących się dziedzictwem kulturowym w całej Europie.
Ten nowy etap współpracy został szczegółowo przeanalizowany podczas specjalnej sesji z udziałem przedstawicieli obu stron. Przestrzeń danych reprezentowali Harry Verwayen, Valentine Charles i Kerstin Arnold, podczas gdy Xavier Rodier, Rémy Péticol i Nikolas Bakirtzis przemawiali za chmurą. Dyskusja, fachowo moderowana przez Sofie Taes, zapewniła jasny przegląd zakresu każdej inicjatywy i zainteresowanych stron, a następnie skupiła się na czterech kluczowych obszarach współpracy określonych we wspólnym oświadczeniu.
Wydarzenie publiczne w Muzeum Narodowym
18 marca 2026 r. podczas sesji powitalnej Katerina Moutogianni, reprezentująca DG CONNECT, podkreśliła długotrwałe zaangażowanie Komisji we wspieranie cyfryzacji dziedzictwa kulturowego. Prace te znacznie ewoluowały na przestrzeni lat, a dziś wkraczają w nową fazę: taką, która kładzie większy nacisk na współpracę, interoperacyjność i wspólną infrastrukturę.
W sesji powitalnej do DG CONNECT dołączyli Agnieszka Purgat (wicedyrektor Muzeum Narodowego w Poznaniu), Robert Pekal (dyrektor PCSS), Rickard Bucksch (Komisja Europejska, DG-RTD), Xavier Rodier (CNRS/ECHOES), Patricio Ortiz-de-la-Torre (Agencja Wykonawcza ds. Badań Naukowych) i Katarzyna Waletko (Ministerstwo Kultury RP),
Wydarzenie obejmowało również kilka innych sesji. Częścią dyskusji był związek między dwiema głównymi inicjatywami UE: wspólną europejską przestrzenią danych dotyczących dziedzictwa kulturowego i chmurą dziedzictwa kulturowego. Chociaż różnią się one zakresem i perspektywą, te dwie intencje wzajemnie się uzupełniają. Społeczności, którym służą, nie są identyczne, ale w znacznym stopniu się pokrywają, zwłaszcza w sektorze dziedzictwa kulturowego, i mogą skorzystać na ściślejszej współpracy.
Obie inicjatywy przyczyniają się również do realizacji wspólnych celów polityki UE. Obejmują one Europejski kompas na rzecz kultury, zalecenie w sprawie wspólnej europejskiej przestrzeni danych dotyczących dziedzictwa kulturowego oraz strategię „Zastosuj sztuczną inteligencję”. W praktyce znajduje to odzwierciedlenie w pracach nad narzędziami opartymi na chmurze, a także w rosnącym nacisku na cyfryzację 3D i rozwój cyfrowych bliźniaków dziedzictwa.
Przestrzeń danych na potrzeby dziedzictwa kulturowego nadal ewoluuje zgodnie ze strategią na lata 2025–2030. Wraz z ugruntowaną infrastrukturą agregacji rozszerza się o katalog oferujący dostęp do szerszego zakresu rodzajów danych, wsparcie dla zdecentralizowanego udostępniania danych oraz silniejsze mechanizmy kontroli danych. Zmiany te mają zasadnicze znaczenie dla poprawy interoperacyjności, zwłaszcza z inicjatywami takimi jak chmura dziedzictwa kulturowego.
Ogólnie rzecz biorąc, wydarzenie to potwierdziło, że chociaż nadal istnieją wyzwania, istnieje silna dynamika w kierunku większego dostosowania kluczowych inicjatyw Europy w zakresie cyfrowego dziedzictwa kulturowego do wspólnych ambicji w zakresie zapewnienia wymiernej wartości dla tego sektora, jak stwierdzono we wspólnej deklaracji w sprawie komplementarności podpisanej w ramach projektu.