Pan-Euro-mediterrane overeenkomst (PEM)
Achtergrond
De oorsprongsregels van de Regionale Conventie betreffende de pan-Euro-mediterrane preferentiële oorsprongsregels (PEM-conventie) zijn in 2011 overeengekomen met het oog op de vaststelling van gemeenschappelijke oorsprongsregels en cumulatie tussen 25 PEM-partijen (zie onderstaande lijst) en de EU om de handel te vergemakkelijken en de toeleveringsketens in de zone te integreren.
Na een uitgebreid onderhandelingsproces zijn de oorsprongsregels van de PEM-conventie herzien om ze te vereenvoudigen en te moderniseren. De herziene PEM-conventie trad officieel in werking op 1 januari 2025, parallel aan de PEM-conventie. Vóór die datum voerden sommige PEM-leden de herziene regels tijdens een overgangsperiode op bilaterale basis uit (de zogenaamde “overgangsregels”).
Meer achtergrondinformatie over het herzieningsproces is beschikbaar over de pan-Euro-mediterrane cumulatie en de PEM-conventie.
Vanaf 1 januari 2026 is alleen de herziene PEM-conventie van toepassing tussen de EU en alle partijen bij de PEM-overeenkomst, met uitzondering van de weinige PEM-landen die de herziene conventie niet hebben geratificeerd.
In afwachting van de ratificatie van de herziene overeenkomst zullen Marokko, Egypte, Palestina en Tunesië naar de EU uitvoeren op grond van de overgangsregels waarin de respectieve bilaterale overeenkomsten met de EU voorzien, terwijl de EU naar deze landen uitvoert op grond van de regels van de herziene PEM-overeenkomst.
Overeenkomstsluitende partijen
De 25 partijen bij de PEM-conventie zijn:
- de EU
- de EVA-staten (Zwitserland, Noorwegen, IJsland en Liechtenstein)
- de Faeröer-eilanden
- de deelnemers aan het proces van Barcelona (Algerije, Egypte, Israël, Jordanië, Libanon, Marokko, Palestina*, Syrië, Tunesië en Turkije)
- de deelnemers aan het stabilisatie- en associatieproces van de EU (Albanië, Bosnië en Herzegovina, de Republiek Noord-Macedonië, Montenegro, Servië en Kosovo) (Deze benaming laat de standpunten over de status van Kosovo onverlet en is in overeenstemming met Resolutie 1244 van de VN-Veiligheidsraad en het advies van het Internationaal Gerechtshof over de onafhankelijkheidsverklaring van Kosovo.)
- de Republiek Moldavië
- Georgië
- Oekraïne
* Deze benaming mag niet worden opgevat als erkenning van een staat Palestina en laat de individuele standpunten van de lidstaten ter zake onverlet.
Oorsprongsregels
Om in aanmerking te komen voor het preferentiële tarief, moet uw product voldoen aan de oorsprongsregels. De oorsprongsregels in het kader van de herziene PEM-conventie zijn vastgesteld in aanhangsel I van Publicatieblad L, 2013/054 26.2.2013, blz. 4.
Specifieke bepalingen
Cumulatie
De herziene PEM-conventie voorziet in vier manieren om de oorsprong te cumuleren:
- Bilaterale cumulatie: materialen van oorsprong uit een overeenkomstsluitende partij bij de PEM-conventie kunnen worden meegeteld als van oorsprong uit de EU (en omgekeerd) wanneer zij worden gebruikt bij de vervaardiging van een product.Bovendien maakt volledige bilaterale cumulatie het mogelijk verwerkingen van niet van oorsprong zijnde materialen in een overeenkomstsluitende partij bij de PEM-conventie te behandelen als zijnde uitgevoerd in de EU (en omgekeerd) wanneer wordt beoordeeld of u aan een productspecifieke regel voldoet.
- Diagonale cumulatie: materialen van oorsprong uit een overeenkomstsluitende partij bij de PEM-conventie die de herziene oorsprongsregels toepast, kunnen als van oorsprong uit een andere overeenkomstsluitende partij worden beschouwd wanneer zij naar een derde overeenkomstsluitende partij binnen de pan-Euro-mediterrane zone worden uitgevoerd. Diagonale cumulatie is echter alleen van toepassing als er een handelsovereenkomst bestaat tussen alle betrokken overeenkomstsluitende partijen en die landen dezelfde oorsprongsregels toepassen. Bovendien maakt volledige diagonale cumulatie voor alle producten, met uitzondering van textiel en kleding (hoofdstukken 50 tot en met 63), het mogelijk verwerkingen die in dit PEM-land worden uitgevoerd, te behandelen als verwerkingen die in een andere overeenkomstsluitende partij worden uitgevoerd naar een derde overeenkomstsluitende partij binnen de pan-Euro-mediterrane zone. Deze bepalingen zijn alleen van toepassing indien een handelsovereenkomst tussen alle betrokken landen en die landen de "overgangsregels" van oorsprong toepast.
Controleer deze matrix die specificeert welke landen kunnen cumuleren.
Tolerantie
- De tolerantieregel staat u toe om niet van oorsprong zijnde materialen te gebruiken die normaal verboden zijn door de productspecifieke regel tot:
- 15 % van het gewicht van het product voor landbouwproducten die zijn ingedeeld in de hoofdstukken 2 en 4 tot en met 24 van het geharmoniseerd systeem, met uitzondering van verwerkte visserijproducten van hoofdstuk 16, of
- 15% van de prijs af fabriek van het product voor andere producten dan textiel en kleding
- u kunt de tolerantie niet toepassen op producten waarvoor in productspecifieke voorschriften het maximumpercentage niet van oorsprong zijnde materialen, uitgedrukt in waarde of gewicht, is vastgesteld.
- voor textiel en kleding die onder de hoofdstukken 50 tot en met 63 van het geharmoniseerd systeem zijn ingedeeld, gelden speciale toleranties overeenkomstig de aantekeningen 6 en 7 in BIJLAGE I
- de tolerantie geldt niet voor geheel en al verkregen producten.
Regel inzake terugbetaling van rechten
Terugbetaling van eerder betaalde rechten of vrijstelling van rechten (teruggave van rechten) op ingevoerde materialen die worden gebruikt voor de vervaardiging van een product dat onder preferentie wordt uitgevoerd, is toegestaan op grond van de herziene PEM-overeenkomst, met enkele uitzonderingen.
Hoe aanspraak te maken op een preferentieel tarief
Bewijs van oorsprong
De oorsprong van een product wordt aangetoond door:
- een door de douaneautoriteiten van het land van uitvoer afgegeven certificaat inzake goederenverkeer EUR.1, of
- Een factuurverklaring van een toegelaten exporteur of van een exporteur, indien de totale waarde van het product niet meer dan 6 000 EUR bedraagt.
Er is geen bewijs van oorsprong vereist wanneer de totale waarde van de producten niet hoger is dan
- € 500 in het geval van kleine verpakkingen of
- € 1.200 voor persoonlijke bagage.
Het bewijs van oorsprong is tien maanden geldig vanaf de datum van afgifte.
Een gedetailleerde uitleg over het invullen van oorsprongsverklaringen en het aanvragen van certificaten vindt u in de rubriek Mijn handelsassistent “Oorsprongsdocumentatie en -verificatie”. Zie een voorbeeld van een vrijhandelsovereenkomst tussen de EU en Zwitserland door in het linkermenu op “Documentatie en verificatie van de oorsprong” te klikken.
Controle van de oorsprong
De douaneautoriteiten kunnen nagaan of een ingevoerd product inderdaad van oorsprong is. Verificatie in de herziene PEM-conventie is gebaseerd op de volgende beginselen:
- De controle is gebaseerd op administratieve samenwerking tussen de douaneautoriteiten van de partij van invoer en de partij van uitvoer, die elkaar bijstaan bij het controleproces.
- De oorsprong van de producten wordt gecontroleerd door de lokale douaneautoriteiten van de exporteur. De partij van invoer mag de exporteur niet bezoeken in het kader van het controleproces.
- De partij van uitvoer stelt de partij van invoer in kennis van de resultaten van de controle.
