Politika tal-ġustizzja tal-UE

L-għan ewlieni tal-politika tal-ġustizzja tal-UE huwa li toħloq żona madwar l-UE ta’ ġustizzja bbażata fuq kooperazzjoni reċiproka kemm fil-liġi ċivili kif ukoll kriminali. Dan ifisser il-bini ta’ fiduċja reċiproka fost il-Qrati tal-Istati Membri u l-amministrazzjonijiet nazzjonali u l-għarfien reċiproku tagħhom ta’ deċiżjonijiet ġudizzjarji.

Fil-qasam tal-liġi ċivili, l-UE introduċiet firxa wiesgħa ta’ miżuri li għandhom l-għan li jagħtu liċ-ċittadini aktar ċertezza legali u aċċess faċili u effettiv għall-ġustizzja meta jkunu involuti fi kwistjonijiet ta’ natura transkonfinali bħal tilwim, divorzji, eċċ.

Fl-UE, fejn persuni u merkanzija jistgħu jiċċaqilqu liberament, kienet prijorità għolja li tiġi stabbilita żona ta’ ġustizzja mal-UE. Biex tindirizza l-isfidi li jiġu mir-reati, l-UE introduċiet liġijiet li għandhom l-għan li jissalvagwardjaw id-drittijiet tal-vittmi, is-suspettati u każijiet ta’ priġunieri transfruntiera (bħal fuq l-assistenza reċiproka legali, l-għarfien reċiproku ta’ deċiżjonijiet f’każijiet kriminali u l-mandat ta’ arrest Ewropew.

Kemm fil-liġi kriminali u ċivili, ġew adottati miżuri biex:

• jissimplifikaw proċeduri li jippermettu lill-qrati nazzjonali jikkooperaw mal-ekwivalenti tagħhom fi Stati Membri oħra;
• jitħarrġu professjonisti involuti f’kawżi transfruntieri;
• jiżviluppaw teknoloġiji tal-informazzjoni u tal-komunikazzjoni (bħal vidjowkonferenzi) fis-sistema tal-ġustizzja tal-UE (Ġustizzja elettronika).

Il-Kummissjoni Ewropea se timmaniġġja żewġ programmi ta’ finanzjament matul il-perjodu 2021-2027:

• il-programm ta’ Ċittadinanza, Ugwaljanza, Drittijiet u Valuri (CERV) għall-proġetti li jrawmu l-valuri Ewropej fuq livelli lokali, nazzjonali u transnazzjonali, b’allokazzjoni ta’ EUR 1.6 biljun mill-qafas finanzjarju plurjennali għall-perjodu 2021-2027. Huwa għandu erba’ għanijiet:
  • il-promozzjoni tal-ugwaljanza u d-drittijiet,
  • il-promozzjoni tal-impenn u l-parteċipazzjoni taċ-ċittadini fil-ħajja demokratika tal-UE,
  • il-ġlieda kontra l-vjolenza,
  • il-komunikazzjoni u d-disseminazzjoni tal-valuri tal-UE fost l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili;
• il-programm tal-Ġustizzja, b’allokazzjoni ta’ EUR 305 miljun. Huwa għandu erba’ għanijiet:
  • li jiffaċilita u jappoġġa l-kooperazzjoni ġudizzjarja fi kwistjonijiet ċivili u kriminali, biex jippromwovi r-regoli tal-liġi u tal-indipendenza u l-imparzjalità tal-ġudikatura,
  • li jappoġġa u jippromwovi t-taħriġ ġudizzjarju, bil-għan li jrawwem kultura komuni legali, ġudizzjarja u tal-istat tad-dritt,
  • li jiffaċilita aċċess effettiv u nondiskriminatorju għal kulħadd, inkluż permezz ta’ mezzi elettroniċi,
  • li jappoġġa d-drittijiet tal-vittmi ta’ reati kif ukoll id-drittijiet proċedurali tas-suspettati u l-persuni mixlija.