Kluczowe role posłów
Posłowie do Parlamentu Europejskiego są wybierani bezpośrednio przez swoich wyborców i cieszą się swobodą sprawowania mandatu, co oznacza, że wypowiadają się we własnym imieniu i nie powinni przyjmować poleceń od nikogo innego.
Niektórzy posłowie pełnią jednak bardziej instytucjonalną rolę i reprezentują Parlament lub konkretny organ parlamentarny. Wszyscy posłowie do PE są zobowiązani do przestrzegania Regulaminu i Kodeksu postępowania (załącznik I).
Na pierwszej sesji plenarnej po wyborach europejskich posłowie do PE wybierają nowego Przewodniczącego, 14 wiceprzewodniczących i 5 kwestorów.
Te wybieralne stanowiska (oraz stanowiska przewodniczących i wiceprzewodniczących komisji i delegacji) sprawuje się przez dwuipółletnią kadencję z możliwością przedłużenia.
Przewodniczący Parlamentu Europejskiego
Przewodniczący nadzoruje działalność Parlamentu, przewodniczy posiedzeniom plenarnym i zatwierdza roczny budżet UE. Przewodniczący reprezentuje Parlament na zewnątrz oraz w stosunkach Parlamentu z innymi instytucjami UE.
Aktualnie przewodniczącą Parlamentu Europejskiego jest Roberta Metsola.
Wiceprzewodniczący i kwestorzy
Wiceprzewodniczący mogą w razie potrzeby zastępować przewodniczącego w wykonywaniu jego obowiązków, w tym w przewodniczeniu posiedzeniom plenarnym. Kwestorzy zajmują się sprawami administracyjnymi bezpośrednio dotyczącymi samych posłów. Parlament Europejski ma 14 wiceprzewodniczących i pięciu kwestorów. Są oni również członkami Prezydium – organu odpowiedzialnego za wszystkie sprawy administracyjne, kadrowe i organizacyjne w Parlamencie.
Przewodniczący grup politycznych
Obecnie w Parlamencie Europejskim jest osiem grup politycznych. Każda grupa polityczna wybiera własnego przewodniczącego lub współprzewodniczących. Przewodniczący grup wraz z Przewodniczącym Parlamentu Europejskiego tworzą Konferencję Przewodniczących.
Przewodniczący komisji i delegacji
Podczas posiedzeń konstytucyjnych (oraz w połowie kadencji, kiedy wybierani są nowi urzędnicy) każda komisja wybiera w odrębnych głosowaniach swoje prezydium, składające się z przewodniczącego i wiceprzewodniczących. Liczbę wybieranych wiceprzewodniczących określa cały Parlament na wniosek Konferencji Przewodniczących. Przewodniczący i wiceprzewodniczący komisji są wybierani na dwuipółletnią kadencję z możliwością przedłużenia. Przewodniczący komisji tworzą Konferencję Przewodniczących Komisji.
Stałe delegacje międzyparlamentarne Parlamentu (ds. stosunków z parlamentami spoza UE) również wybierają swoich przewodniczących i wiceprzewodniczących, stosując tę samą procedurę co komisje. Członkowie prezydiów delegacji wybierani są jednak na czas trwania kadencji Parlamentu.
Sprawozdawcy i kontrsprawozdawcy
Sprawozdawcy są wyznaczani przez innych posłów do PE, gdy jedna z komisji parlamentarnych otrzymuje zadanie sporządzenia sprawozdania w sprawie wniosku ustawodawczego, innego dokumentu Komisji Europejskiej lub na konkretny temat. Wyznacza ich grupa polityczna, której dane dossier zostało przydzielone w wyniku decyzji koordynatorów komisji przedmiotowo właściwej, zatwierdzonej następnie przez całą komisję.
Sprawozdawca przygotowuje projekt sprawozdania komisji przedmiotowo właściwej i przeprowadza go przez poszczególne etapy procedury, w tym negocjacje międzyinstytucjonalne.
Grupy polityczne mogą wyznaczać kontrsprawozdawcę w celu śledzenia postępów w pracy nad danym sprawozdaniem oraz poszukiwania kompromisu w komisji w imieniu grupy politycznej. Nazwiska kontrsprawozdawców podaje się do wiadomości przewodniczącemu (art. 221).
Koordynatorzy komisji
Grupy polityczne wybierają swoich „koordynatorów” w komisjach parlamentarnych. Są oni politycznymi liderami danej grupy w poszczególnych komisjach. Koordynują opinie grupy na tematy omawiane przez komisję i wspólnie z przewodniczącym i wiceprzewodniczącymi organizują pracę komisji.
Dalsze informacje